
XVII жарны “Буян үйлдэгч” хэмээх усан бар жилийн зүг, мөр гаргах албан ёсны тайлбарыг Монголын бурханы шашинтны төв Гандантэгчэнлин хийдтэй хамтран “Өдрийн сонин” нийтэлж байна.
Хаврын амьсгал орсон өдрийн махбодыг гол болгон жилийн ноён нурууг шинждэг аргын дагуу “Шороон үхэр”-ийн шинжээр дүрсэлбэл “Үхрийн толгой нь хөх, хөх ногт бурантагтай, цагаан ходоодтой, улаан омруу, хөх шийртэй, эвэр, чих, сүүл нь шар, ногоон зүсмийн үхэр амаа ангайж, сүүлээ зүүн тийш шарвасан байдалтай.
Үхэр хариулаач нь хөх царайтай, шар дээлэн дээр ногоон бүс бүсэлсэн. Малгайныхаа баруун чихийг буулгаж, зүүнээ дээш сойсон, нэг гэзгээ зүүн чихнийхээ араар, нөгөөгөө баруун чихнийхээ урдуур унжуулсан, өвсөн сологтой бургасан шар шилбүүр барьсан, чадархаг идэр залуу, үхрийнхээ баруун талд нь хөл нүцгэн, алгуур тайван алхаж явна” хэмээн дүрслэгджээ.
Энэхүү зураглалаас жилийн байцыг ажвал “Салхи ихтэй, навч цэцэг дэлгэрэн хий өвчин тархана. Хавар болон улирлуудын эхээр хуртай. Улс орны ерөнхий нуруу сайн. Жилийн эхээр гандуу боловч жилийн дундуур хур бороо ихтэй. Залууст амгалан, нялхас болон өвгөдөд ширүүн жил болно. “Жаран жил”-ийн үрийн зурхайд “Буян үйлдэгч” хэмээн хар бар жилд алт, мөнгө элбэг, хүмүүн жаргалтай” хэмээн монгол зурхайд буужээ.
Шинийн нэгний өглөө зүг мөрөө гаргах тухайд
Энэ жилийн шинийн нэгэн нь улаан нохой өдөр, лхагва гаригт тохиож байна. Нар 08:19 цагт мандаж, 17:54 цагт жаргана. Нар мандахаас өмнө амжиж зүг мөрөө гаргах газраа очсон байвал зохилтой.
Хөдөөд морины уяанаас цааш, орон сууцныхан гурваас есөн алхмаас зүг мөрөө гаргахаа эхлүүлж болно. Энэ ёслолыг хүндэтгэж аль болох шинэ хувцсаа өмсөж, малгай, бүстэй, товчоо товчлоорой. Хэрэв та хүсвэл ойр зуур өргөлийн идээ, цагаа бэлдэн мөр гаргахаар товлосон газраасаа сүсэглэж явдаг бүхэндээ хандан өргөж, сайн сайхныг ерөөнө. Гэрээсээ төмөр, мод мэтийн цээр гаргах домын зүйлээ бэлдэж гараарай. Мөр гаргах цэгээс заасан зүг рүү гурваас есөн алхам яваад цээр гаргах домоо зааврын дагуу хийж зохих тарниа долоо ба 21 удаа давтаж уншина. Гэр бүлийн гишүүдээс 13-ны жил нь ороогүй багачуул заавал зүг мөрөө гаргах шаардлагагүй. Мөн настан, хэвтрийн хүмүүсийн өмнөөс садан төрөл нь өөрийн мөрийг гаргах ялдамдаа нэр ус, жилийг нь сэтгэлдээ шивнэж даган баясаж буйгаа илэрхийлдэг ажээ.
Уншигчдадаа илүү ойлгомжтой болгох үүднээс таны төрсөн он, сар, өдөр болон ямар суудал дээр сууж буйг нарийвчлан дэс дарааллуулан он оноор нь гаргаж өглөө.
Гал суудал
“Ум базар дагийни хум мама бизъяа суухаа” тарнийг 7-21 удаа уншаад, зүүн урд зүгт зүгээ гаргаад, чүдэнз зурж түүнийгээ ус, цасаар унтраан урд зүгээс гэртээ ирнэ.
Шороосуудал
“Ум бадма дагийни хум мама бизъяа суухаа” тарнийг 7-21 удаа уншаад баруун зүгт зүгээ гаргаад, газарт модны үртэс цацаж баруун урд зүгээс гэртээ ирнэ.
Төмөр суудал
“Ум радна дагийни хум мама бизъяа суухаа” тарнийг 7-21 удаа уншаад баруун урд зүгт зүгээ гаргаад, жижиг гал гаргаад төмөрт хүргээд баруун зүгээс гэртээ ирнэ.
Огторгуй суудал
“Ум пагма дагийни хум мама бизъяа суухаа” тарнийг 7-21 удаа уншаад, зүүн хойд зүгт зүгээ гаргаад, огторгуйд модны үртэс цацаад баруун хойд зүгээс гэртээ ирнэ.
Ус суудал
“Ум гарма дагийни хум мама бизъяа суухаа” тарнийг 7-21 удаа уншаад, урд зүгт зүгээ гаргаад, ус асгаж дээгүүр нь алхаад хойд зүгээс гэртээ ирнэ.
Уул суудал
“Ум будда дагийни хум мама бизъяа суухаа” тарнийг 7-21 удаа уншаад, баруун хойд зүгт зүгээ гаргаж, уул руу модны үртэс, шороо, чулуу хаяж зүүн хойд зүгээс гэртээ ирнэ.
Мод суудал
“Ум базар дагийни хум мама бизъяа суухаа” тарнийг 7-21 удаа уншаад, хойд зүгт зүгээ гаргаад, мод, чүдэнз хугалж хаяж зүүн зүгээс гэртээ ирнэ.
Хий суудал
“Ум базар пад дагийни хум мама бизъяа суухаа” тарнийг 7-21 удаа уншаад, урд зүгт зүгээ гаргаад, цаас урж хийсгээд зүүн урд зүгээс гэртээ ирнэ.
|
Төрсөн он |
Тухайн жилийн шинийн нэгэн |
Суудал |
||||
|
Эр |
Эм |
|||||
|
1923 |
Огторгуй |
Шороо |
||||
|
1924 |
1924.02.05 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
1925 |
1925.02.24 |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
1926 |
1926.02.13 |
Гал |
Ус |
|||
|
1927 |
1927.02.03 |
Хий |
Уул |
|||
|
1928 |
1928.02.22 |
Мод |
Мод |
|||
|
1929 |
1929.02.10 |
Уул |
Хий |
|||
|
1930 |
1930.01.30 |
Ус |
Гал |
|||
|
1931 |
1931.02.18 |
Огторгуй |
Шороо |
|||
|
1932 |
1932.02.07 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
1933 |
1933.02.25 |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
1934 |
1934.02.14 |
Гал |
Ус |
|||
|
1935 |
1935.02.04 |
Хий |
Уул |
|||
|
1936 |
1936.02.23 |
Мод |
Мод |
|||
|
1937 |
1937.02.12 |
Уул |
Хий |
|||
|
1938 |
1938.02.01 |
Ус |
Гал |
|||
|
1939 |
1939.02.20 |
Огторгуй |
Шороо |
|||
|
1940 |
1940.02.09 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
1941 |
1941.01.28 |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
1942 |
1942.02.16 |
Гал |
Ус |
|||
|
1943 |
1943.02.05 |
Хий |
Уул |
|||
|
1944 |
1944.02.25 |
Мод |
Мод |
|||
|
1945 |
1945.02.13 |
Уул |
Хий |
|||
|
1946 |
1946.02.03 |
Ус |
Гал |
|||
|
1947 |
1947.02.21 |
Огторгуй |
Шороо |
|||
|
1948 |
1948.02.10 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
1949 |
1949.01.29 |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
1950 |
1950.02.17 |
Гал |
Ус |
|||
|
1951 |
1951.02.07 |
Хий |
Уул |
|||
|
1952 |
1952.02.26 |
Мод |
Мод |
|||
|
1953 |
1953.02.15 |
Уул |
Хий |
|||
|
1954 |
1954.02.04 |
Ус |
Гал |
|||
|
1955 |
1955.02.23 |
Огторгуй |
Шороо |
|||
|
1956 |
1956.02.12 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
1957 |
1957.01.31 |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
1958 |
1958.02.19 |
Гал |
Ус |
|||
|
1959 |
1959.02.08 |
Хий |
Уул |
|||
|
1960 |
1960.02.27 |
Мод |
Мод |
|||
|
1961 |
1961.02.16 |
Уул |
Хий |
|||
|
1962 |
1962.02.05 |
Ус |
Гал |
|||
|
1963 |
1963.02.25 |
Огторгуй |
Шороо |
|||
|
1964 |
1964.02.14 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
1965 |
1965.02.02 |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
1966 |
1966.02.21 |
Гал |
Ус |
|||
|
1967 |
1967.02.10 |
Хий |
Уул |
|||
|
1968 |
1968.01.30 |
Мод |
Мод |
|||
|
1969 |
1969.02.17 |
Уул |
Хий |
|||
|
1970 |
1970.02.07 |
Ус |
Гал |
|||
|
1971 |
1971.02.26 |
Огторгуй |
Шороо |
|||
|
1972 |
1972.02.15 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
1973 |
1973.02.04. |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
1974 |
1974.02.23 |
Гал |
Ус |
|||
|
1975 |
1975.02.12 |
Хий |
Уул |
|||
|
1976 |
1976.02.01 |
Мод |
Мод |
|||
|
1977 |
1977.02.19 |
Уул |
Хий |
|||
|
1978 |
1978.02.08 |
Ус |
Гал |
|||
|
1979 |
1979.02.27 |
Огторгуй |
Шороо |
|||
|
1980 |
1980.02.17 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
1981 |
1981.02.05 |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
1982 |
1982.02.24 |
Гал |
Ус |
|||
|
1983 |
1983.02.13 |
Хий |
Уул |
|||
|
1984 |
1984.02.02. |
Мод |
Мод |
|||
|
1985 |
1985.02.20 |
Уул |
Хий |
|||
|
1986 |
1986.02.09 |
Ус |
Гал |
|||
|
1987 |
1987.01.30 |
Огторгуй |
Шороо |
|||
|
1988 |
1988.02.18 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
1989 |
1989.02.07 |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
1990 |
1990.02.26 |
Гал |
Ус |
|||
|
1991 |
1991.02.15 |
Хий |
Уул |
|||
|
1992 |
1992.02.04. |
Мод |
Мод |
|||
|
1993 |
1993.02.22 |
Уул |
Хий |
|||
|
1994 |
1994.02.11 |
Ус |
Гал |
|||
|
1995 |
1995.01.31 |
Огторгуй |
Шороо |
|||
|
1996 |
1996.02.19 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
1997 |
1997.02.08 |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
1998 |
1998.02.27 |
Гал |
Ус |
|||
|
1999 |
1999.02.17 |
Хий |
Уул |
|||
|
2000 |
2000.02.05 |
Мод |
Мод |
|||
|
2001 |
2001.02.24 |
Уул |
Хий |
|||
|
2002 |
2002.02.13 |
Ус |
Гал |
|||
|
2003 |
2003.02.02 |
Огторгуй |
Шороо |
|||
|
2004 |
2004.02.21 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
2005 |
2005.02.09 |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
2006 |
2006.01.30 |
Гал |
Ус |
|||
|
2007 |
2007.02.18 |
Хий |
Уул |
|||
|
2008 |
2008.02.08 |
Мод |
Мод |
|||
|
2009 |
2009.02.25 |
Уул |
Хий |
|||
|
2010 |
2010.02.14 |
Ус |
Гал |
|||
|
2011 |
2011.02.03 |
Огторгуй |
Шороо |
|||
|
2012 |
2012.02.22 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
2013 |
2013.02.11 |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
2014 |
2014.01.31 |
Гал |
Ус |
|||
|
2015 |
2015.02.19 |
Хий |
Уул |
|||
|
2016 |
2016.02.09 |
Мод |
Мод |
|||
|
2017 |
2017.02.27 |
Уул |
Хий |
|||
|
2018 |
2018.02.16 |
Ус |
Гал |
|||
|
2019 |
2019.02.05 |
Огторгуй |
Шороо |
|||
|
2020 |
2020.02.24 |
Төмөр |
Төмөр |
|||
|
2021 |
2021.02.12 |
Шороо |
Огторгуй |
|||
|
2022 |
2022.02.02 |
Гал |
Ус |
|||
Эх сурвалж: Өдрийн сонин
ЭМГЭНЭЛ
Фото: Академич Содовсүрэнгийн Нарангэрэлд “Чингис хаан” тэргүүн зэргийн одон хүртээлээ
МҮБХ: Дөрвөн бөхийн сорьцоос хориглосон бодис илэрчээ
Ерөө сумаас 1800 жилийн өмнөх язгууртны бунхан олджээ
НИЙСЛЭЛИЙН ЗАСАГ ДАРГА БӨГӨӨД УЛААНБААТАР ХОТЫН ЗАХИРАГЧААР Б.ПҮРЭВДАГВЫГ ТОМИЛЛОО5 сар 26. 17:38
ХАЯГ, ХАЯГИЙН БАЙГУУЛАМЖИЙГ СТАНДАРТАД НИЙЦҮҮЛНЭ5 сар 26. 16:00
ИРГЭДИЙН БҮЛЭГ ҮЕРИЙН ДАЛАН, НИЙТИЙН ЭЗЭМШЛИЙН ЗАМ ТАЛБАЙГ ЦЭВЭРЛЭЖ БАЙНА5 сар 26. 15:46
ХУДАЛДАА, ҮЙЛЧИЛГЭЭНИЙ 100 БИЗНЕСИЙГ ЗӨВШӨӨРЛӨӨС ЧӨЛӨӨЛЛӨӨ5 сар 26. 15:38
СХД-ИЙН 30-Р ХОРООНД 640 ХҮҮХДИЙН СУРГУУЛЬ БАРИГДАЖ БАЙНА5 сар 26. 15:30
62 ДУГААР СУРГУУЛИЙН ХИЧЭЭЛИЙН 3-Р БАЙР АШИГЛАЛТАД ОРЛОО5 сар 26. 15:19
УСАН СПОРТ СУРГАЛТЫН ТӨВ ШИНЭЭР АШИГЛАЛТАД ОРЛОО5 сар 26. 15:08
ЖИЖИГ, ДУНД ҮЙЛДВЭР ЭРХЛЭГЧДИЙН УДИРДАХ АЖИЛТНУУДЫН УУЛЗАЛТ БОЛЛОО5 сар 26. 14:34
БАЯНХОШУУНД 169 ДҮГЭЭР СУРГУУЛЬ НЭЭЛТЭЭ ХИЙЛЭЭ5 сар 26. 14:25
МАЛ АЖ АХУЙ ЭРХЛЭХИЙГ ХОРИГЛОСОН БҮСЭЭС МАЛТАЙ ИРГЭДИЙГ ГАРГАХ АЖЛЫГ ЗОХИОН БАЙГУУЛЖ БАЙНА5 сар 26. 14:16
158-Р ЦЭЦЭРЛЭГИЙН ГАДНА ТАЛБАЙД 35 АВТОМАШИНЫ ЗОГСООЛ БАРЬЖ БАЙНА5 сар 26. 14:05
СХД-ИЙН 26-Р ХОРООНД ЖИШИГ ӨРХИЙН ЭМНЭЛЭГ БАРИГДАЖ БАЙНА5 сар 26. 13:57
САППОРО ОРЧИМД 30 АВТОМАШИНЫ ЗОГСООЛ, ЯВГАН ХҮНИЙ ЗАМ ТАВЬЖ БАЙНА5 сар 26. 13:49
ТАВАН ШАРЫН ГАРМЫН ЯВГАН ХҮНИЙ ГҮҮРЭН ГАРЦЫН АЖЛЫГ ХИЙЖ БАЙНА5 сар 26. 12:38
УГСАРМАЛ ОРОН СУУЦНЫ ДУЛААЛГА, ЗАСВАРЫН АЖИЛ ХИЙГДЭЖ БАЙНА5 сар 26. 12:33
ЕРӨНХИЙЛӨГЧ У.ХҮРЭЛСҮХ СХД-ИЙН ТӨРИЙН АЛБАН ХААГЧИДТАЙ УУЛЗЛАА5 сар 26. 12:27
ЕРӨНХИЙЛӨГЧИЙН ТЭТГЭЛЭГТ ХАМРАГДСАН СУРАЛЦАГЧДЫН АР ГЭРИЙН ТӨЛӨӨЛӨЛТЭЙ УУЛЗЛАА5 сар 26. 12:22
УЛААНЧУЛУУТЫН ЗҮҮН ЭНГЭРТ 6000 ШИРХЭГ УЛИАС, ХАЙЛААС МОД ТАРИЛАА5 сар 26. 12:17
ӨНӨР ХОРООЛЛЫН АРЫН ЗАМЫГ ШИНЭЧИЛЖ БАЙНА5 сар 26. 12:12
240 ОРТОЙ ЦЭЦЭРЛЭГИЙН БАРИЛГА УГСРАЛТЫН АЖИЛ ҮРГЭЛЖИЛЖ БАЙНА5 сар 26. 12:05
ҮЕР УСНЫ АЮУЛААС УРЬДЧИЛАН СЭРГИЙЛЖ, БЭЛТГЭЛ БАЙДЛЫГ ХАНГАХ ҮҮРЭГ ӨГЛӨӨ5 сар 26. 12:00
“ЦЭВЭР АГААР-НОГООН ШИЙДЭЛ” СЭДЭВТ БҮТЭЭГДЭХҮҮН ТАНИЛЦУУЛАХ ӨДӨРЛӨГ БОЛЛОО5 сар 26. 11:53
БУМБАТЫН РАШААНД 10 МЯНГАН МОД ТАРЬЖ БАЙНА5 сар 26. 11:46
“SPECIAL DAY БОЛОМЖИЙГ БҮГДЭД” АРГА ХЭМЖЭЭГЭЭР ХҮҮХДИЙН ШҮДИЙГ ЭМЧИЛЖ БАЙНА5 сар 26. 11:41
ДЭЛГҮҮР ЧӨЛӨӨЛСӨН ТАЛБАЙД ИРГЭДЭД ЗОРИУЛСАН ЧИЙРЭГЖҮҮЛЭХ ТӨХӨӨРӨМЖ БАЙРШУУЛЖЭЭ5 сар 26. 11:34
СОНГИНОХАЙРХАН ДҮҮРЭГ ХҮҮХДИЙН ТОГЛООМЫН ТАЛБАЙГ СЭРГЭЭН ЗАСВАРЛАЖ БАЙНА5 сар 26. 11:27
306 ДУГААР ЦЭЦЭРЛЭГИЙН ГАДНА 20 АВТОМАШИНЫ ЗОГСООЛ БАЙГУУЛЖ БАЙНА5 сар 26. 11:10
АН: УДШ-ээс өгсөн зөвлөмжийн дагуу дүрмийн засваруудыг хийнэ2025, 11 сар 21. 20:00
Сэтгэгдэл бичих